Brugge hinkt duidelijk achterop ten opzichte van andere Vlaamse steden en gemeenten op het vlak van renovatie en collectieve energie. Dat blijkt uit de nieuwste rapportage over het Lokaal Energie- en Klimaatpact (LEKP), die maandag op de gemeenteraad werd besproken.

Voor collectieve renovaties haalt Brugge amper 2% van zijn streefdoel tegen 2030, tegenover 10% Vlaams gemiddeld. Bij fossielvrije renovaties zakt dat zelfs naar ongeveer 1%, waar Vlaanderen rond 3% zit. Ook voor renovatietrajecten op maat blijft Brugge steken rond 6%, tegenover bijna 14% in Vlaanderen.

Ook bij hernieuwbare energie is de kloof groot. Voor coöperatieve en participatieve energieprojecten haalt Brugge ongeveer 9% van het doel, terwijl het Vlaamse gemiddelde rond 50% ligt.

“Dat zijn net de domeinen waar we het verschil moeten maken voor het klimaat én voor de energiefactuur van mensen,” zegt gemeenteraadslid Eva Vanhoorne (Groen). “En daar staan we vandaag tot vijf keer slechter dan de rest van Vlaanderen.”

Minder middelen, minder slagkracht

Volgens Groen komt die achterstand op een bijzonder slecht moment. De middelen voor lokaal klimaatbeleid vallen immers sterk terug. De LEKP-subsidies dalen van meer dan 1 miljoen euro naar amper 187.000 euro, en verdwijnen volledig vanaf 2027. Daarvan ging bovendien bijna 800.000 euro naar personeel.

“Vorig jaar heb ik daar al voor gewaarschuwd: dat die middelen zouden wegvallen en dat we die capaciteit zouden verliezen,” zegt Vanhoorne. “Vandaag blijkt dat effectief gebeurd, want schepen Annys bevestigde dat de wijkklimaatcoaches intussen bedankt zijn voor bewezen diensten. Dat zijn nochtans precies de mensen die bewoners begeleiden bij renovaties, energiebesparing en collectieve projecten in de wijken.”

Minder premies voor wie wil renoveren

Daarnaast werd in juni 2025 opknappremie vervangen door de Brugse Verbouwbonus. Die komt neer op een eenvoudige optopping van 20% bovenop de Vlaamse premie. “Dat werd voorgesteld als een versterking van het Brugse renovatiebeleid,” zegt Vanhoorne, “maar zoals ik toen al heb gewaarschuwd — en wat intussen ook bevestigd is — gaat het in de praktijk vooral om administratieve vereenvoudiging én een besparingsoperatie.”

Voor veel Bruggelingen betekent dat minder steun - of zelfs geen steun meer. “Wie energiezuinig wil verbouwen, krijgt vandaag vaak minder premies of zelfs helemaal niets meer. Want 20% van 0 euro blijft 0 euro. Denk bijvoorbeeld aan het vervangen van ramen in de binnenstad: door de strikte erfgoedvoorwaarden is het daar quasi onmogelijk om nog aan de ventilatie-eisen van de Vlaamse premie te voldoen. Gevolg: geen premie van Vlaanderen, en dus ook geen bonus van de stad.  Ook veel gewone tweeverdieners vallen uit de boot, want voor de hoogste inkomenscategorie - wat in de praktijk vaak gewone tweeverdieners zijn - zijn er vandaag, op warmtepompen na, geen Vlaamse premies meer.”

Budget voor premies gehalveerd, ondanks expliciete belofte

Enkele maanden later, in november 2025, bij de goedkeuring van het meerjarenplan en het nieuwe klimaatplan, volgde volgens Groen een volgende klap.

“Bij de goedkeuring van de hervorming naar de Brugse Verbouwbonus in juni werd expliciet gezegd dat er jaarlijks bijna 5 miljoen euro voorzien zou blijven worden voor renovatiepremies. Dat stond ook zo in het besluit,” zegt Vanhoorne. “Maar in november bleek dat bedrag plots gehalveerd tot ongeveer 2,5 miljoen euro per jaar.”

Voor Groen is dat onaanvaardbaar.“De gemeenteraad heeft dat besluit toen gestemd, inclusief die budgettaire belofte. Als die nadien gewoon wordt teruggeschroefd, dan moet je je echt afvragen hoe ernstig zulke beslissingen nog zijn.”

“De omgekeerde wereld”

Voor Groen is de conclusie duidelijk: “Brugge blijft achter op renovatie en collectieve energie - en net daar worden middelen afgebouwd, premies verminderd en budgetten gehalveerd,” zegt Vanhoorne. “Dat is de omgekeerde wereld.”

Groen blijft het stadsbestuur oproepen om het beleid bij te sturen en gericht te investeren in renovatie en hernieuwbare energie. “Als we onze klimaatdoelen ernstig nemen, dan moeten we nu versnellen, en niet vertragen.”